Film over punkband Panic in EYE

Genre
Punk
Gepubliceerd op

Twee grote pagina’s vol schreef Paul Evers in (toen nog) Muziekkrant OOR van 17 mei 1978 over het optreden van de Amsterdamse punkrockers: ‘Tientallen bierspuiters schieten nu met scherp, het tumult is losgebarsten. Totdat in het geweld een boomlange man, in zwembroek en rood plastic regenjas, naar voren snelt: Peter Penthouse (Peter ten Seldam), de vleesgeworden superman. Panic ontploft, het is een ware liveband.’ Oftewel ruig en wild, waarbij het meubilair stuk mocht en het publiek het podium bestormde.


Still uit de film Panic!

Panic
Maar wacht even. Wie waren deze punkers, die zichzelf blijkbaar geen punkers noemde? ‘Panic was een bandje met enorm veel energie. Daarmee voerde we voor onszelf een bevrijdingsact uit op het podium, die oversloeg op de zaal. Daarvan werd iedereen uitzinnig enthousiast en begon iedereen wild mee te dansen. De vonk sloeg over’, vertelt frontman Peter ten Seldam. ‘We werden een punkband genoemd, terwijl we meer een rock & roll-bandje waren met eigen nummers. Maar onze act was levendig en daardoor werden we al snel in het punk-genre geplaatst. Ik kon op het podium alles eruit gooien wat me dwars zat. Ik kon bij wijze van spreken schuimbekkend over de grond rollen, zonder dat ik opgenomen hoefde te worden in een psychiatrische inrichting. Dat sloeg enorm aan.’

Panic floreerde in de jaren zeventig en stond bekend om de wilde optredens. Volgens de verhalen van Ten Seldam gingen veel optredens er hetzelfde aan toe. Het publiek was ruig en brak graag tijdens optredens de zaal af. ‘Je moet het zo zien. Midden jaren zeventig kwam er een reactie op de flowerpower. Mensen dachten: Jezus Christus, nu is het afgelopen met die hangerige flowerpower. Er moest weer actie komen, iedereen wilde dansen. Er was een enorme drang om met een klein bandje op het podium te staan en wild te springen. Als reactie op die hele hippietijd.”

Film
En nu, nu is daar het materiaal van het optreden in Gouda. Zanger Ten Seldam huurde voor dat beruchte optreden in de Kunstmin een camerateam in. Ten Seldam: ‘Ik voelde natuurlijk dat ooit alles voorbij zou zijn en ik wilde iets op beeld hebben. Toen huurde in een professionele filmploeg in.’

Na een optreden in New York, in de befaamde CBGB’s, stopte Panic in 1979. Het filmmateriaal belandde in dozen en werd jarenlang niet aangeraakt. Totdat Duco Donk en Peter ten Seldam de handen ineen sloegen. Donk is filmmaker en kent Peter al langer. ‘Wij hebben al een heleboel projecten samen gedaan. In 1996 benaderde Peter mij voor de clip Requiem For Martin Heidegger, waarin beelden te zien zijn van dat optreden in Gouda. Toen ontdekte ik dat er nog veel meer materiaal van Panic was.’ Dat materiaal wekte de interesse van Donk: ‘We bedachten om een bioscoopfilm te maken en daarmee was PANIC! geboren. Gek genoeg blijft er nieuw materiaal opduiken en dat maakt het spannend. Een deel van het materiaal werd al gebruikt voor de aflevering PUNK van pret tot protest van Andere Tijden, maar nu is er meer. PANIC! bestaat uit acht live nummers met daartussen shots van een losgebarsten publiek.

Van Panic zijn nergens meer platen te verkrijgen en ook digitaal is er niks van de band terug te vinden. Deze film biedt volgens Duco Donk een kijkje in de begintijd van de punk: ‘De band speelt met een waanzinnige energie en daardoor wordt zowel het publiek als de band steeds gekker. Je ziet echt hoe de mensen punk beleefd hebben. Alsof je in een wereld terecht komt die je niet kent.’ Hoewel het optreden van de band al spraakmakend genoeg is, eindigt de show met een boze eigenaar die de band aansprakelijk stelt voor een schade van 2700 gulden. ‘Als je ons ziet, begrijp je het beter, zei de groep eerder. Ik weet het nu, dit is muziek voor de ‘kids’, niet voor de zaalbeheerders’ , schreef Paul Evers in Muziekkrant OOR in 1978.

Filmfestivals
Na de vertoning in EYE hoopt Donk ook dat de film wordt geselecteerd door het IFDA: ‘Er zijn een aantal hele mooie filmfestivals waaronder in Havana en Toronto. Het lijkt ons wel leuk om daar naar toe te gaan. Maar dat is dusdanig toekomstmuziek, dat doe je pas als de film echt helemaal af is.’

Duco Donk is nog druk bezig met de montage van de film. Om deze montage te kunnen realiseren is hij een crowdfundingsactie gestart. Klik hier voor meer informatie of een steentje bij te dragen en kijk op de website van EYE voor het programma tijdens het FURY! Punk Culture festiva.

Door Julia Osendarp