De laatste échte excentriekeling in de moderne popmuziek? De ultieme outsider artist? Een heuse idiot savant? John Maus (45) is het allemaal. Wie zich aan zijn muziek wil wagen, moet eigenlijk eerst zijn Wiki-pagina lezen: een fascinerend portret van een Forrest Gump in reverse: een verstrooide semi-intellectueel – tevens essayist en afgestudeerd politiek filosoof – wiens leven hem overkomt en die regelmatig op de verkeerde momenten op de verkeerde plaatsen is.
Op 6 januari 2021 in Washington D.C. bijvoorbeeld, waar hij per ongeluk (?) verzeild raakt bij de bestorming van het Capitool en ook nog eens opduikt op videobeelden daarvan, waarna hij zowat gecanceld wordt wegens Trumpistische sympathieën en vervolgens op precies de verkeerde manieren probeert om dat te ontkrachten. En dan is de eveneens met controverses omringde Ariel Pink ook nog eens zijn boezemvriend.
Enfin, veel leesplezier, dan behandelen wij nu even Later Than You Think, ’s mans eerste album in zeven jaar. Waarop muzikaal niet zoveel is veranderd ten opzichte van de vijf voorafgaande: gotische eighties-electropop uit het spookhuis, aangedreven door nerveus tikkende drumcomputers en afgetopt met Maus’ in galm gemarineerde – dan wel tot compleet Gregoriaans koor gedubbelde – grafstem. Zoiets. Wonderlijke, volstrekt anachronistische muziek. Soms bloedserieus en zwaar op de hand, soms vol zelfspot (denken we, of nee: hopen we) en soms downright weird.
Tekstueel weegt de zwaarte van de laatste jaren door: de Capitool-nasleep, maar ook het overlijden van broer Joe en nog enkele familieleden, onder wie een oom die als een tweede vader fungeerde. In zijn zoektocht naar houvast wendde Maus zich tot het geloof, dat als een rode draad door het album loopt – de albumtitel verwijst bijvoorbeeld naar een adagium van orthodoxe monniken: ‘It’s later than you think, therefore hasten to do the work of God.’
Het gebruik van Gregoriaanse chants (in Theotokos en het waarlijk religieuze Adorabo) is niet nieuw in Maus’ oeuvre, wel legt het volgens de maker ditmaal meer gewicht in de schaal: hij verdiepte zich bewust in de tiende eeuw, een tijd waarin dergelijke chants de enige door de katholieke kerk toegestane vorm van muziek waren. We zeiden het al: hier is een outsider artist aan het werk. Eentje die naar eigen zeggen ook nog eens een ‘radical reawakening’ ondergaat. Beleef het mee.
