De ambities zijn groot en de bedoelingen ongetwijfeld goed bij de officiële première van De Staat Becomes De Staat. Maar tussen een dampend avondje in de moshpit en een duister concept vol loodzware thema’s, schuurt er nog wat op Down The Rabbit Hole.
Na een serie stille try-outs in kleinere zalen, moet het in Beuningen dan eindelijk gebeuren: De Staat presenteert haar nieuwe, gelijknamige en op 18 september te verschijnen album met een groots multimediaal spektakel waarin muziek, beeld en performance moeten samenkomen. Vreemd genoeg staan ze voor deze thuiswedstrijd niet op het hoofdpodium geprogrammeerd, maar in de Teddy Widder-tent die veel te klein is voor een band en installatie van dit kaliber.
Nou is een avond met De Staat zelden een invuloefening, maar dit keer leggen de Nijmegenaren de lat extra hoog door thema’s als macht, populisme en controle theatraal te verwerken in een meeslepend concept waarin de grens tussen realiteit en fictie wordt opgezocht. En uitgerekt. Wanneer Torre Florim halverwege de set in Burning The Flag vanachter een rode katheder de massa toeschreeuwt, zien we zelfs parallellen met de manier waarop Charlie Chaplin in The Great Dictator (1940) fascisme aan de kaak stelde.
Niemand kan zijn fans zo goed om z’n vingers winden en zo indringend een zaal inkijken als Torre Florim. Continue schakelend tussen volksmenner en entertainer, toont hij zich een geloofwaardig acteur. Dat begint al wanneer hij bij de opening door het publiek naar een klein minipodium loopt en ophitsend vraagt: Who’s Gonna Be The GOAT? Maar ook op de gigantische trap die tussen de band staat opgesteld, verheft hij zich in The King met veel gevoel voor dramatiek letterlijk boven zijn publiek. The King is een veeleisende voorbode van wat er ons met de release in september te wachten staat. Een bijna industrieel statement zonder refrein of couplet. Een cryptische boodschap die veel ruimte voor interpretatie overlaat, maar je op een festival ook aan het twijfelen brengt.
Dat laatste heeft vooral met de gekozen aanpak te maken. Tussen de conceptuele thema’s en grootse, vooral duistere nieuwe nummers als Glory en The Fire, verweeft De Staat publieksfavorieten als Witch Doctor en KITTY KITTY. Zo sta je de ene keer in de moshpit op vette dansbeats te springen, om je daarna in The Underdog wanhopig af te vragen welke richting Florim nu weer op wil.
Wat ook niet helpt, is dat de overige bandleden in de presentatie een tamelijk statische bijrol spelen en zelden uit hun schulp kruipen, zoals we tijdens een gekunsteld dansje in Peace, Love & Profit even zien gebeuren. De geweldige, bijna angstaanjagende gitaarsolo van Vedran Mirčetić in Glory is bovendien één van de spaarzame momenten dat er tussen het beukende en pompende geweld van deze Staatsopera wat muzikale kleur op de wangen verschijnt.
Who’s Gonna Be The GOAT? Vraagt Torre Florim zich aan het eind, en weer midden tussen het publiek, nog eenmaal af. Zodra de aftiteling met alle deelnemende artiesten en kunstenaars op de videoschermen verschijnt, moeten we het antwoord voorlopig schuldig blijven. De Staat Becomes De Staat hinkt voor nu nog op twee gedachten, maar misschien dat alle twijfels begin oktober in Carré en bij de daaropvolgende Europese tour professioneel wordt weggepoetst.
Gezien: Down The Rabbit Hole 2026, vr 22:40 uur (Teddy Widder)
Fotografie: Hub Dautzenberg
