concert

Fortarock: heavy in afgeslankte vorm

Een week voor aanvang van FortaRock maakte de organisatie bekend dat elke betalende bezoeker een introducé mocht meenemen. Dit ter ere van het tweede lustrum van het Nijmeegse metalfestival, maar vooral ook om het terrein vol te krijgen. Door het gebrek aan echt grote trekkers bleef de kaartverkoop achter. De actie slaat aan, waardoor het zonovergoten Goffertpark zowel zaterdag als zondag zo’n 7.000 bezoekers ontvangt. Die krijgen met in totaal 33 acts een dwarsdoorsnede van de hedendaagse metal gepresenteerd. En bij headliner Amon Amarth worden ze naast vuur, death metal en Noorse mythologie ook nog eens getrakteerd op donder en bliksem. Een impressie van twee dagen.

Vanwege de aangepaste omvang kent het festivalterrein een compactere opzet dan vorig jaar. Het openlucht hoofdpodium en de tent stage staan naast elkaar. En in de buurt van de entree bevindt zich de kleine festivaltent Hank’s Garage. Op die plek spelen twee dagen lang nationaal talent en opkomende namen. Zo slaan de hardcorepunkers van Ploegendienst op zaterdagavond wild om zich heen met nummers als Woutje In De Fik en Schiphol. Ook vindt er die dag een Q&A plaats met zangeres Anneke van Giersbergen (foto), bekend van The Gathering, VUUR, diverse soloprojecten en gastbijdragen, en winnaar van de Buma ROCKS! Export Award 2019. Op zondag maakt Monomyth grote indruk. Met een swingende gitarist Boudewijn Bonebakker (ex-Gorefest) voorop krijgt de groep na veertig minuten repeterende en bezwerende spacerock zelfs een staande ovatie.

In de grote tent vat Sebastian Campbell van openingsact God Mother de essentie van het zaterdagprogramma samen met de woorden ‘Welcome to the Swedish stage’. Van de zes bands die er die dag aantreden, komen er vier uit Zweden; naast zijn groep ook Monolord, Cult Of Luna en Bloodbath. Volgens hem past zelfs Enslaved in het rijtje; ‘Hoewel dat Noren zijn’. Alleen Uncle Acid And The Deadbeats (uit Engeland, foto) valt echt uit de toon. Campbell zorgt voor fysiek spektakel, door zich eerst in het publiek te mengen, daarna in een tentpaal te klimmen en vervolgens zijn microfoonkabel zo te spannen dat er limbo gedanst kan worden. En dat onder begeleiding van woeste brulmuziek die raakvlakken vertoont met Converge en Nails. Monolord richt zich juist op groovende en langgerekte stonersongs met een heavy geluid, vette riffs en Empress Rising als grootste hit. Ook speelt het trio met The Bastard Son een nummer van het in september te verschijnen nieuwe album.

Enslaved (foto) gaat voor een andere aanpak. De groep mixt progressieve black met viking metal. Het duurt alleen even voordat het geluid op orde is. Maar dan overtuigen songs als The River’s Mouth en Havenless ook flink. Ook blijkt zanger/bassist Grutle Kjellson met een welgemeend ‘Dankjewel Nijmegen’ een piepklein woordje Nederlands te kunnen. Sludgy post-metalband Cult Of Luna laat liever de muziek spreken. Met twee drummers en goed geluid zorgt de band voor een intense en dreunende set, inclusief nieuwe nummers. Van de heren die Bloodbath vormen, spelen er twee een dag later opnieuw in de tent. Dan met Katatonia, die het jubilerende album Night Is The New Day integraal zal vertolken. Vandaag richten ze zich – besmeurd met nepbloed – samen met Engelse zanger Nick Holmes (Paradise Lost) op soepel gespeelde, Zweedse death metal. Die gaat van So You Die tot Cancer Of The Soul en Eaten. Geslaagd in heavy opzet en uitvoering.

Het hoofdpodium kent op zaterdag minder samenhang. Ne Obliviscaris uit Melbourne tikt haast alle vormen van metal aan, inclusief kalme passages en vioolspel. Jammer alleen dat de getriggerde bassdrums nogal overheersen. Toch prijst Tim Charles zich gelukkig dat ze in Nederland zijn; precies vandaag begint in Australië de winter. Behalve een fluorescerend groene gitaar valt bij Atreyu (foto) daarna nog meer op. Zanger Alex Varkatzas ontbreekt. Hij bleef achter in Californië vanwege ernstige rugklachten. Drummer Brandon Saller neemt de rol van frontman op zich. Invaller Kyle Rosa valt voor hem in. De poppy metalcore met meebrulrefreinen heeft nauwelijks te lijden onder de wisselingen. Zelfs Bon Jovi-cover You Give Love A Bad Name blijft overeind.

Amalie Bruun zegde pop juist vaarwel om zich met Myrkur (foto) op black metal te richten. Die vermengt ze met donkere folk en engelenzang. De Deense vlag bij het drumstel hangt met het kruis naar beneden. Met veel gevoel voor dramatiek probeert de zangeres met drie bekapte sessiemuzikanten een duistere sfeer neer te zetten. Dat lukt maar ten dele. Het is nog licht, de zon schijnt uitbundig en veel mensen verkiezen het gras en de schaduw boven het open veld. Ook komt er wel heel veel van band en klinken de screams wat geforceerd. Dan liever Tomi Joutsen van Amorphis. Niet alleen zijn schreeuwwerk overtuigt, dat doen ook zijn diepe grunts en cleane zang. De Finse band – met invaldrummer Waltteri Väyrynen (Paradise Lost) – zet een geweldige melodieuze metalset neer met sterke tracks als Silver Bride en Black Winter Day. Na een optreden van Children Of Bodom vol flitsend gitaar- en toetsenwerk, maar met een wel erg ongezond ogende frontman Alexi Laiho sluit Behemoth (openingsfoto) de eerste dag af. Frontman Nergal vertelt dat hij blij is dat hij nog leeft. Zijn strijd tegen leukemie had zomaar anders kunnen aflopen. De band speelt met vuur, letterlijk een figuurlijk. De blackend death metal is extreem, snel en zit vol met haat. Alles wordt met precisie gebracht, van het machtige Ora Pro Nobis Lucifer tot Slaves Shall Serve. En niet eerder vertoond: een heuse wervelwind op het podium. Een voorbode van wat het publiek de volgende dag te wachten staat.

Op de tweede dag van FortaRock loopt de temperatuur snel op, tot boven de dertig graden. Het publiek wordt geadviseerd goed te smeren (zoals bij het insmeerpunt van KWF Kankerbestrijding) en veel water te drinken. Bij de toiletten kunnen flesjes gevuld worden. Veel mensen blijven een groot deel van de dag op het veld hangen, in de schaduw van bomen, bij de eetkraampjes, op de metalmarkt of bij de tent stage. Daar opent niet Allegaeon, maar vervanger Car Bomb. Die mathcoregroep toert met Animals As Leaders, de act die het tweede podium vandaag afsluit. Veel publiek is er nog niet, maar de band is onder de indruk. ‘We horen hier eigenlijk niet eens te zijn,’ stelt vocalist Michael Dafferner. De muziek zit vol polyritmiek en complexe structuren. Gitaar- en drumproblemen dreigen roet in het eten te gooien, maar de frontman vult de pauzes op met veel humor en verklapt dat er in de herfst een nieuwe plaat zal verschijnen.

Veel vloeiender verloopt de show van Poolse death metalact Decapitated (foto). Het materiaal klinkt superstrak, groovet enorm en vraagt zelfs om een toegift (Winds Of Creation). En wat een stem heeft Rafał Piotrowski. De landgenoten van Batushka hullen zich daarna in nevelen. Dat gebeurt met wierookvaten, monnikspijen, een podium vol kandelaars en kansels en achter panelen verstopte muzikanten. Ondanks een lopende rechtszaak tussen de twee oerleden van de band en een verbod om platen uit te brengen of op te treden, staat Bartłomiej Krysiuk toch als voorganger op het podium. Hij voorziet de monotone black metal van gekrijs en baritonzang. De show zit vol religieuze rituelen. Maar dat is niet voldoende om de aandacht vijftig minuten vast te houden. Daar heeft Katatonia geen last van. Behalve de integrale vertolking van het album uit 2009 is er zelfs ruimte voor een Judas Priest-cover (Night Comes Down). Ook bij Animals As Leaders staat de tent redelijk vol. Maar de instrumentale mix van djent en progressieve metal mag misschien technisch imponeren, het complexe karakter van de muziek is niet aan iedereen besteed. De tent loopt langzaam leeg. En dan te bedenken dat gitarist Tosin Abasi metalheads nog wel bestempelt als ‘erg vredelievende mensen’ en Nederland als een ‘erg vredig land’.

Op het hoofdpodium vandaag nauwelijks moeilijke muziek, hooguit de progmetal van Symphony X. Maar voordat die band aantreedt, spelen eerst Savage Messiah, Gloryhammer en Kadavar. De eerst band maakt thrashy power metal zonder opsmuk, maar met jaren tachtig-achtige keyboardpartijen, zang op het randje van vals en Chris Stapleton-cover Parachute. Voor meer spektakel zorgt Gloryhammer (foto). De Schotse band noemt zijn muziek ‘interdimensional space metal’. Dat vertaalt zich live naar onderhoudende power metal met hoge uithalen, meezingrefreinen en veel theater. De bandleden dragen capes, pijen en legeroutfits en vechten met grote hamers, treffend gevangen in songtitel Goblin King Of The Darkstorm Galaxy. Bij Kadavar juist geen opsmuk, maar drie Berlijnse mannen met lang haar die bijzonder soepele bluesy hardrock en Black Sabbath-achtige songs spelen. Toch verontschuldigt de groep zich: ‘Sorry dat we geen kostuums dragen. We spelen enkel rock ‘n’ roll.’ Bij HammerFall juist wel veel aankleding. Bij de heavy metalmeezingers van de Zweedse band staan hamers centraal. De vuisten gaat veelvuldig in de lucht, elk nummer bevat meerdere gitaarsolo’s en de kleurrijke backdrops schreeuwen om aandacht. Het publiek geniet, en wordt meermaals op het hart gedrukt vooral te komen kijken als de band op 3 februari in lokale zaal Doornroosje speelt.

Het duurt even voordat het podium ingericht is voor afsluiter Amon Amarth (foto). Dan staat er wel enorm metalen masker met hoorns en een constructie met muren en trappen. Het veld loopt vol, met duidelijk veel fans in shirts van de Zweedse death metalband. De opkomst is groots en vurig. Frontman Johan Hegg onderstreept de vikingthematiek door te melden: ‘We’re gonna party like it’s 783 A.D.’; het begin van de vikingtijd. Tijdens The Way of Vikings gaan twee acteurs een gevecht aan met schilden, zwaarden en messen. Als het publiek tijdens Crack The Sky massaal gesprongen heeft, maakt een demon met doodskopmasker, cape en helm nog zijn opwachting. Dan betrekt het weer plotseling, met regen en onweer op komst. Niet veel later wordt de show gestopt en klinkt het verzoek om het terrein rustig te verlaten, nog voor de band grootste hit Twilight Of The Thunder God heeft kunnen spelen. Veel gemor klinkt er niet. Het FortaRock-team kan rekenen op begrip en complimenten. Niet alleen voor het verstandige besluit, ook voor de goede organisatie en de volharding. In 2020 nog eens.

Fotografie: Bianca Berger

Gezien: 1 & 2 juni 2019, Goffertpark, Nijmegen

Deel dit artikel

Meest gelezen artikelen

OOR's Eindlijst 2019: Lana Del Rey maakt album van het jaar
eindlijst

OOR’s Eindlijst 2019: Lana Del Rey maakt album van het jaar

Norman Fucking Rockwell! van Lana Del Rey is door de verzamelde Nederlandse muziekcritici uitgeroepen tot het beste album van het ...
Kerstmuziek, maar dan leuk: 8 albums voor fijne feestdagen
tips

Kerstmuziek, maar dan leuk: 8 albums voor fijne feestdagen

Kerstboom, knipperlichtjes, een klauterende kerstman tegen de gevel en dan alleen nog... de muziek! Rond deze tijd van het jaar ...
Grauzone met o.a. Shame, The Murder Capital, Stephen Mallinder, Damo Suzuki
Club OOR
Grauzone met o.a. Shame, The Murder Capital, Stephen Mallinder, Damo Suzuki

Grauzone met o.a. Shame, The Murder Capital, Stephen Mallinder, Damo Suzuki

Lees alle inter­views, achter­grond­verhalen, recensies, columns en agenda­tips van OOR nu ook op OOR.NL. Exclusief voor abonnees. ABONNEE EN WIL ...

Recensie: Fortarock: heavy in afgeslankte vorm (concert) | OOR