concert

John Cale en het mysterie van de oester

Weet jij hoe een parel tot stand komt? Als er vuil in de schelp van een oester komt. Een soort error. Het vuil irriteert, wordt vervolgens geïsoleerd en transformeert tot gladde, harde, ronde schoonheid. Als de oester handen zou hebben, was er geen parel ontstaan. Hij moet roeien met de riemen die hij heeft en iets nieuws maken van datgene dat irriteert. Dit heet improvisatie. John Cale is een oester van 76.

Met die leeftijd heeft de mank lopende Cale inmiddels Andy Warhol, Nico en Lou Reed overleefd, waardoor hij automatisch pronkt met de erfenis van The Velvet Underground (& Nico). Die bagage moet tegen wil en dank voelen. Cale is namelijk nooit de artiest geweest die nostalgie omarmt, maar trekt daarmee wel volle zalen. Ach, het alternatief is een Sixto Rodriguez, de leeftijdsgenoot die onlangs op Best Kept Secret nog verterend liet zien wat hij niet meer is. Cale is Cale; koppig, cryptisch en vastberaden. Als Dylan. De ervaring is belangrijker dan de setlist zelf. Het worstelen kan beginnen.

‘What is the legal status advise?’, vraagt Cale bloedserieus ter introductie van een nummer. Uh. De sfeer in Paradiso voelt een beetje ongemakkelijk. Bij deze man moet je niet zijn voor humor of charisma, wel voor verwarring en verrassing. In die paradoxale onzekerheid voelt Cale zich comfortabel. Zijn solowerk is dan ook vaak onbegrijpbaar, hoewel hij als eigenwijze producer ook iconen als Patti Smith en Iggy Pop op hun voetstuk hees. Bij Reed moest je zijn voor de bijzondere liedjes, Cale kan je geen zekerheid bieden. Grenzen. Daar draait het allemaal om. Cale zoekt, vecht en verlegt ze. Terwijl hij met gitaar, toetsen en viool onlogische contouren schets, improviseert zijn jonge liveband de stukken verrassend kundig aan elkaar. Dat is af en toe onaangenaam lelijk, met name in de zwaarmoedige eerste helft van het concert.

Toch doen die lange psychbluesjams vol donkere drones en ijle soundscapes meer dan de ‘mooiere’ tweede helft, waarbij zelfs nog een verdwaald Velvet Underground-liedje de revue passeert. Dit alles maakt het tot een haast anarchistisch concert, met alle wisselvallige gevolgen van dien. Toch conformeert Cale zich niet aan de norm van concerten. Met zijn keuzes zet hij je aan het denken. Wie bepaalt de muziekregels? Waarom mag een liedje niet kraken? Wanneer is een nummer goed afgesloten? Zijn aanpak blijft inspirerend, al moet gezegd worden dat het geluid waarmee hij dat doet wat gedateerd voelt. Oester Cale irriteert, isoleert en transformeert. Of dat een parel oplevert? Oordel zelf, naar de boodschap van Cale.

Fotografie: Arend Jan Hermsen

Gezien: 27 juni 2018, Paradiso, Amsterdam

Deel dit artikel

Meest gelezen artikelen

Bospop slotdag: Een kwestie van geduld
concert

Bospop slotdag: Een kwestie van geduld

Van de 39ste editie van het driedaagse Bospop blijkt met name de afsluitende zondag populair, die dus vlotjes uitverkoopt, niet ...
WOO HAH!: De grootste turn up van het jaar
concert

WOO HAH!: De grootste turn up van het jaar

Wat doe je als je zelf eigenlijk te oud bent voor een festival, en zoonlief te jong? Dan ga je ...
North Sea Jazz dag 3: Kamasi Washington, Gladys Knight, Janelle Monáe
concert
Janelle Monáe

North Sea Jazz dag 3: Kamasi Washington, Gladys Knight, Janelle Monáe

North Sea Jazz dag 3, op papier een dag vol bewezen klappers. Kamasi Washington: altijd machtig. Janelle Monáe: altijd een ...

Recensie: John Cale en het mysterie van de oester (concert) | OOR