The Fool was een Nederlands-Engels design collectief dat het swinging Londen van de jaren zestig tooide met een psychedelische regenboog. Twee van hun kinderen gaan op zoek naar de geest van toen.
The Fool, vernoemd naar de tarotkaart, was een collectief van mode-ontwerpers en stylisten. Simon Posthuma en Marijke Koger maakten kleurrijke kleding. Publiciteitsman Barry Finch, gelieerd aan het management van The Beatles, introduceerde hen in muziekkringen. Koger liet vriendin Josje Leeger overkomen uit Amsterdam en die werd een koppel met Finch. Presto, het kwartet The Fool.
Ze tooiden de psychedelische revolutie van swinging Londen in alle kleuren van de regenboog. Zie de hoezen van Evolution (The Hollies) en The 5000 Spirits Or The Layers Of The Union (Incredible String Band). Of de Gibson SG gitaar van Eric Clapton. Of de kleding van de Fab Four in 1967. Of de in het oog springende muurschildering van de Apple Boutique.
Het ultieme hippie-album
Voor even waren ze de toast of the town. Simon, Marijke en Josje acteerden met onder andere Jane Birkin in Wonderwall, de knotsgekke film van Joe Massot uit 1968. De soundtrack, inclusief primitief synthesizer gereutel, is het solodebuut van George Harrison, wiens auto en huis ze hadden gedecoreerd.
De hoes van The 5000 Spirits Or The Layers Of The Union (1967)
Begin 1968 brachten de non-muzikanten een elpee uit, The Fool, geproduceerd door Graham Nash. Het is het ultieme hippie-album, tegenwoordig zou men het freak folk noemen. Ze kwamen ook met het draaiboek voor een muzikale theaterproductie zonder gezongen tekst, Fools Paradise, maar die is nimmer geproduceerd.
Dolly en Jade
Regisseur Joris Postema heeft een poging ondernomen om in ieder geval een deel van dat draaiboek te realiseren. Scènes uit ‘de levensreis’ via ‘de kist van ervaringen’ – aldus Fools Paradise – lopen als een gestikte draad door de documentaire Be The Fool. Barry Finch en Josje Leeger kregen zes kinderen en de film concentreert zich op twee van hen, Jade en zijn zus Scarlet, roepnaam Dolly.
Josje Leeger overleed plotseling in 1991, toen Jade en Dolly nog tieners waren. Barry Finch overleed in 2021, tijdens het draaien van de film. Postema kon nog wel een laatste ontmoeting met Graham Nash vastleggen ( (zie openingsfoto). Die constateert: ‘Het was een kleurrijke tijd vol creativiteit en opwinding over vrijheid.’
Be The Fool gaat grotendeels voorbij aan de korte, maar spectaculaire bloeiperiode van The Fool. Over Simon Posthuma en Marijke Koger, de kern van het collectief, leren we weinig. De film concentreert zich op Jade en Dolly die zoeken naar iets dat er niet meer is.
Apple Boutique
We zien hen in Londen op zoek naar de plek waar hun ouders woonden op Montegue Square, om de hoek van de Apple Boutique waarvan de kleurrijke façade al lang is verdwenen. In Ierland haalt Donovan herinneringen op aan hun ouders. In Los Angeles, waar begin jaren zeventig Joni Mitchell en Mama Cass over de vloer kwamen, is er helemaal niets meer te vinden, op een paar muurschilderingen na. Context over het belang van die plekken en personen in de loopbaan van The Fool ontbreekt grotendeels.
The Beatles aangekleed door The Fool.
Ze hebben met vader Barry en moeder Josje ook een aantal jaren op Ibiza gewoond, de plek waar Simon Posthuma en Marijke Koger in 1966 werden ontdekt door de Engelse fotograaf Karl Ferris die hen introduceerde in Londen. Op dat eiland organiseerde Barry Finch in 1978 een festival waar Eric Clapton en Bob Marley speelden. Dolly had er een levensbedreigend ongeluk.
Zoektocht
Josje Leeger ontwierp in de jaren tachtig het decor voor de liveshow van Iron Maiden. Het stel was bevriend met zanger Bruce Dickinson en diens vrouw Patsy. Dickinson merkt op: ‘Josje hield alles bij elkaar, Barry was de man van de ideeën.’
Een jaar na de dood van hun moeder, verdween broer Titus uit hun leven. Postema’s film toont videobeelden uit het familiearchief. Daarop is, voor wie goed oplet, ook een jeugdige Douwe Bob, zoon van Simon Posthuma, te zien. De huiselijke sfeer moet warm geweest zijn, het verlies daarvan moeilijk te verteren.
Be The Fool is geen documentaire over het artistieke succes van The Fool, maar verslaat de therapeutische queeste van twee ouderloze kinderen. Hun verhaal is nu vertelt en dat zorgt voor closure. Leef je droom, be the fool. Wie gunt het ze niet?
Be The Fool is de openingsfilm van IN-EDIT, het festival met muziek documentaires in De Melkweg, Amsterdam: 11 april, 19:30 (wereldpremière). Op de slotdag wordt Be The Fool nogmaals vertoond: 21 april, 15:00. Bij de voorstellingen is er een Q&A met Joris Postema en Jade Moon Finch.
