‘Gerry Arling, mijn muziekpartner in Arling & Cameron, is plotseling overleden. Hij was 63. Hij was een van de grootste muzikale geniëen van Nederland en het was een eer om 30 jaar lang met hem te hebben mogen samenwerken. Vaarwel, lieve Gerry.’
Foto: privé-archief Richard Cameron
Aldus berichtte Richard Cameron, die andere helft van het illustere muziekduo, vanmorgen op Facebook. Er volgde nog een Engelstalige post achteraan, want buiten onze landsgrenzen waren Arling & Cameron minstens zo bekend als daarbinnen. Van Berlijn tot Tokio, hun easytune – later all-in en weer later soundtracks voor niet-bestaande films, een eclectische vorm van popmuziek met clubinvloeden – ging de hele wereld over, van hippe club tot catwalk tot GAP-commercial.
In Nederland wordt dan altijd als eerste de Popprijs erbij gehaald die ze in 2001 voor hun album Music For Imaginary Films ontvingen. In het lijstje met winnaars heten A&C steevast de odd one out, de meest verrassende keuze die de jury in al die jaren maakte – maar dan vergeet men dat muziek geen zaak van accountants is. De creativiteit en ideeënrijkdom van Arling & Cameron was enorm, de impact van easytune – net als gabber een echt Nederlands product – niet te onderschatten. Popcorn (Tap-Moi-La!), The Easy Aloha’s (Aloha!), The Intuners (Easy Is The Remedy), V.O.L.VO. (Airbag), Easy Tune, All-In, Soundshopping (met Joost Swarte), W.E.E.K.E.N.D… het kwam halverwege de jaren negentig allemaal uit hun koker, vaak een toeter versierd met ballonnen en slingers.
Binnen het duo was Richard Cameron de ideeënman en Gerry Arling de muzikant, die zelfs Richards wildste concepten nog in een passende mal wist te gieten. Ze kenden elkaar uit het Groningse muziekcircuit. Gerry, afgestuurd jazzmusicus, speelde met zijn broer Harry begin jaren tachtig in tal van pop- en jazzbands, Richard was singer-songwriter en voerde een Joy Division-achtige groep aan. Twee verschillende werelden. ‘Ik was jazz. Ik weet niet wat Richard was. Richard was vreemd’, zei Gerry daar ooit over tijdens een van de vele keren dat ik het duo sprak in de jaren rond de eeuwwisseling. Richard voerde altijd het hoogste woord, Gerry vulde bedachtzaam aan, nuchter, serieus, maar soms ook met die typisch droge humor die het beeld van de ‘stugge’ noorderling doorbrak, immer met beide benen op de grond, geen polonaise aan zijn lijf.
Een kenmerkende passage uit het interview dat ik in het zomernummer van 1997 met de twee Amsterdams/Groningse vrienden had, ergens tussen All-In en Music For Imaginary Films in. ‘Veel vorm, weinig inhoud’, opperde ik, ‘dat is de boodschap van Airbag en veel van jullie daaropvolgende producties, zover die al een boodschap hadden.’
‘Nou, dat is wel heel cynisch gesteld’, protesteerde Gerry. Het vakmanschap waarmee de liedjes geschreven en uitgevoerd werden, mocht niet worden onderschat. Dat die liedjes geen andere boodschap dan We Love To Rock en We Love Dancing hadden, werd nogal eens verward met een zekere naïviteit. ‘De onschuld in onze muziek, als zoiets al bestaat, zit ’m in de manier waarop wij met muziek bezig zijn. Ik hou ontiegelijk veel van muziek. Ik maak geen muziek voor geld of meisjes, maar gewoon omdat ik van muziek hou. Vraag me niet welke labels onze platen uitbrengen of welke DJ’s onze platen draaien, want dat weet ik niet. Voor zulke vragen moet je bij Richard zijn. Ik maak een nummer en that’s it. Voor mij is muziek altijd heel erg nuchter.’
Richard: ‘Jij gelooft daar niet in, hè, in de magie van de onschuld?’’
Gerry: ‘Nee. Ik geloof ook niet in de magie van peperdure instrumenten ofzo. Met een speelgoedkeyboard kan ik ook muziek maken. Wat is onschuld? Neem nou Hitchcock. Dat heb ik je laatst toch verteld, hoe nuchter dat eraan toeging? En toch zijn dat prachtige films.’
Richard: ‘Dat Hitchcock met het script de set opkwam, het script neerlegde en zei: There, another one in the can! Voordat het eerste shot geschoten was, had hij al zoiets van: deze film is af. Hij had gewoon alles shot voor shot in zijn kop. Maar dat is natuurlijk niet zoals wij werken.’
Gerry: ‘Ik werk wél zo. Ik weet nu al exact hoe Music For Imaginary Films gaat klinken. Ik weet nu al hoe de vioolpartijen die nu nog op papier staan straks zullen klinken.’
Richard: ‘Maar je kunt toch nog steeds besluiten om een ander nummer te maken met een deel van die informatie? Dat je zegt: Oké, dit is de hele vioolpartij, maar eigenlijk vind ik alleen dit stukje leuk, laten we de rest maar vergeten. Dan ben je wel uit één stuk… Dan ben je wel een man hoor, als je daar op eenzelfde onverschillige manier tegenaan kunt kijken als tegen een sampletje ofzo.’
Gerry: ‘Maar dat kan toch niet?! Je bedenkt het toch al! Je weet toch dat het werkt!! Dan kan je toch niet in de studio gaan zeggen dat het niet werkt?’
Buiten Arling & Cameron was Gerry Arling een veel gevraagd jazz-musicus en maakte hij samen met zijn broer Harry vanaf 2003 muziek bij theatervoorstellingen, waaronder Gerry En Harry’s Groots Opgezette Multimedia Spektakel Show, De Astronaute En De Ster en Het Mooiste Geluid. Ook speelde hij in tal van bands, zoals Cameron Chief Inspectors Of Noise, AA & The Doctors, Human Electrics, State Of Soul, Bastards Of The Universe en Combo Stamp. In 1997 mixte hij voor Fay Lovsky het album Talking Talking Talking. In 2005 presenteerde hij – door de componist geïntroduceerd – in het Grand Theatre in Groningen De Tijd 1.1, een trance-jazz-fusion live-remix van Louis Andriessens compositie De Tijd. Arling, kortom, was van alle markten thuis.
Nog even over easytune – toch de grootste legacy, gezien vanuit OOR. Op 5 januari 1996 opende het Parool op de voorpagina met de woorden ‘after house comes easytune’. De rage, aangewakkerd door de feesten van Richard Cameron en partner Karin Ras in RoXY en Paradiso, al dan niet met dj-veteraan Eddie deClercq, ontplofte midden in hun gezicht. Het was voorbij voordat het goed en wel begonnen was. Easytune, constateerde Richard destijds tevreden, had de grenzen binnen de clubcultuur ter discussie gesteld. De boel opengebroken. ‘Er is een soort Risikofreudigkeit ontstaan. Er wordt meer risico genomen. Het is allemaal wat losser, minder vastomlijnd. En dat is, in Nederland in elk geval, toch wel het gevolg van wat wij hebben gedaan.’
Maar ook in Frankrijk, Duitsland, Japan en Amerika vond het frisse geluid weerkklank. ‘I think I’ve just discovered digital hardcore lite’, jubelde een Amerikaanse recensent in 1999 tijdens de promotour van All-In, destijds uitgebracht op Emperor Norton Records uit LA. ‘Imagine crashing a soiree where George and Ira Gershwin, Prince, Cornelius and Kraftwerk are all rubbing elbows. Imagine Fatboy Slim, Cibo Matto, Dimitri From Paris, Bucketheads and Aphex Twin collaborating on remakes of Gershwin classics and you’ll begin to understand the erratic and eclectic audio insanity of Gerry Arling and Richard Cameron.’
Tijdens South By Southwest draaiden Richard & Karin die tournee op persoonlijke uitnodiging van David Byrne op het verjaardagsfeestje van diens Luaka Bop-label. Byrne bleek een groot fan van All-In. ‘Het is heel raar’, verzuchtte Richard toen, ‘maar in Amerika wordt er op dezelfde manier tegen ons aangekeken als tegen Air of Dimitri From Paris. Op dat niveau wordt er over ons gedacht.’ Na een korte stilte: ‘Terecht. Maar het is natuurlijk wel even wennen.’
Een jaar later verscheen Music For Imaginary Films. Het eclecticisme van Arling & Cameron kende opnieuw geen grenzen. Gerry, destijds: ‘We streven altijd wel naar een soort van uniformiteit. Maar het mislukt altijd.’
Weer een jaar later was er dus die Popprijs. Hoe gaan de Gilbert & George van de vaderlandse pop die geldprijs verbrassen, vroeg ik ze. Richard ging vlieglessen nemen. De durfal. Gerry hoopte een fraaie designstoel te kopen. En anders toch de allerduurste hifi-installatie in Groningen. De degelijkheid zelve. Op het eerste gezicht dan toch, want in de wereld van Arling & Cameron was niks wat het leek.
Tot nu dus. De droomvlucht is tot einde gekomen. Gerry Arling is plotseling overleden. 63 jaar jong. Hij zal node worden gemist. Ik wens zijn naasten en ook zijn muzikale partners Harry en Richard en al zijn andere collega’s in de muziek en het theater veel sterke.
PS. Tot nu toe was alleen Music For Imaginary Films af te spelen op de streamers, er wordt hard aan gewerkt om alle Arling & Cameron-albums over een week online beschikbaar te maken, waarna hopelijk ook All-In, Best Of Easy Tune en Popcorn (Stereo Showcase) snel volgen.