Bob Weir is overleden. Hij was een van de oprichters en bepalende krachten van Grateful Dead. Binnen de jam-georiënteerde rockband zorgde hij met zijn spel voor richting en samenhang.

Foto Chloe Weir (bron: bobweir.net)

Weir werd in 1947 geboren in San Francisco en groeide op in Californië. Op oudejaarsavond 1962 belandde hij in Dana Morgan’s Music Store in Palo Alto, waar hij Jerry Garcia ontmoette. Een nacht lang samenspelen bleek voldoende om een muzikale band te smeden die zou uitgroeien tot een van de invloedrijkste in de Amerikaanse muziekgeschiedenis. Weir was pas zeventien toen hij toetrad. Zijn moeder stond dat alleen toe onder de voorwaarde dat hij naar school bleef gaan en veilig thuiskwam.

Muzikaal bewoog Grateful Dead zich buiten de vaste kaders van rockmuziek. De band combineerde blues, folk, country en jazz in lange, open structuren waarin improvisatie centraal stond. Die aanpak sloot aan bij de psychedelische rock van de late jaren zestig, maar ontwikkelde zich gaandeweg tot een eigen vorm waarin live-spel belangrijker werd dan het vastleggen van nummers.

Binnen Grateful Dead ontwikkelde Weir zich tot een songwriter met een scherp gevoel voor Amerikaanse verhalen en muzikale tradities. Hij schreef of co-schreef nummers als Truckin’, Sugar Magnolia, Playing In The Band en Jack Straw. Liedjes die zich niet vastpinden op één enkele vorm, maar bij elk optreden opnieuw werden omgegooid.

Weir was een van de meest gedisciplineerde bandleden. In tegenstelling tot het losse imago van Grateful Dead werkte hij volgens vaste routines, met een focus op zijn fysieke conditie. Hij zag optreden als iets dat concentratie en uithoudingsvermogen vereiste en bleef juist daardoor tot op hoge leeftijd actief op het podium.

In plaats van vaste ritmepatronen speelde Weir met open akkoorden en verschuivende accenten, wat de muziek spanning en rek gaf. Zijn gitaarspel creëerde ruimte en hield de lange improvisaties bij elkaar, zonder ze dicht te trekken. Daardoor konden de optredens blijven bewegen en van avond tot avond van karakter veranderen.

Na het overlijden van Jerry Garcia in 1995 hield Grateful Dead op te bestaan, maar Weir bleef optreden. Met formaties als RatDog, Furthur en later Dead & Company bleef hij de muziek uitvoeren. Ook in zijn laatste maanden stond hij nog op het podium, onder meer bij de jubileumconcerten in San Francisco ter gelegenheid van zestig jaar Grateful Dead.

Weir is vredig overleden, omringd door zijn naasten. Hij was eerder gediagnosticeerd met kanker, maar overleed uiteindelijk aan onderliggende longproblemen. Met zijn dood is van de oorspronkelijke bezetting alleen drummer Bill Kreutzmann nog in leven.