In Memoriam

Eddie van Halen (1955-2020)

‘Tot de volgende keer’, klonk het in een regenachtig Goffertpark. Niets bijzonders, zou je zeggen: de man in de verte was immers opgegroeid in Nijmegen, vlak over het spoor, in de Rozemarijnstraat. Als kind hebben hij en zijn oudere broer ongetwijfeld de beentjes gestrekt op deze zelfde weide, het groene hart van de stad, waar zich nu 50.000 zeiknatte rockers moesten uitstrekken om een glimp van de Verloren Zoon op te vangen. Het was 28 mei 1995, een uur of acht in de avond. Die volgende keer zou er niet meer van komen: Eddie van Halen stond voor het laatst op een Nederlands podium, inmiddels alweer 25 jaar geleden.

Openingsfoto Anton Corbijn (1979, OOR5)

Als de familie Van Halen (vader was klarinettist, onder meer bij de revue van Snip en Snap) in de Rozemarijnstraat was blijven wonen, had de hardrock er vanaf eind jaren zeventig heel anders uitgezien. Gitaargoden genoeg – Clapton, Page, Iommi, Blackmore – maar Eddie van Halen gold bij Van Halens self titled debuutplaat in 1978 al meteen als een stijl op zich. Noten kon hij niet lezen, zijn zelf aangeleerde techniek was geen doel, maar een middel. ‘You don’t work music, you play music’, verklaarde hij steevast in interviews, met snelheid en emotie als belangrijkste pijlers van zijn spel. De buitenaardse solo Eruption, een één minuut en 42 seconden durend precisiebombardement van vliegensvlug vingerwerk, werd zijn handelsmerk. De jeugd had een nieuwe gitaarheld; de vastgeroeste concurrentie het nakijken.

Het was een goede zet geweest, die move van Nijmegen-west naar het zonnige Pasadena, een weelderige voorstad van Los Angeles, toen Eddie acht jaar oud was. Hij en z’n broer kregen pianoles, al wilde Eddie liever drummen en Alex gitaarspelen. Nog zo’n goede zet: de broers wisselden gaandeweg van instrument, toen bleek dat Alex wel raad wist met het roffeltje van Wipe-Out, waar Eddie maar niet uit kwam. De gebroeders bleven zij aan zij, door schoolbandjes, via de achtertuinfeestjes van Pasadena, naar de clubs van de Sunset Strip, waar ze werden opgemerkt door Gene Simmons van Kiss en uiteindelijk door Warner werden getekend.

Hun monumentale debuut barstte van de bravoure (wat wil je ook, met Running With The Devil, Eruption, de geslaagde Kinks-cover You Really Got Me en Ain’t Talkin’ ‘Bout Love op één plaatkant), op het podium kwam het haantjesgedrag pas echt tot volle wasdom: het drumbeest en de gitaargod moesten daar opboksen tegen de flamboyante frontman David Lee Roth, rondspringend in z’n goedgevulde spandex. Op Pinkpop 1980 was het de zanger die de show stal, met een groot verband om de gebroken neus en een geel-zwarte outfit die nog het meest deed denken aan Maja de Bij. De broers bleven echter de baas en de rekening zou uiteindelijk op muzikale gronden worden vereffend.

Eddie verloor z’n motto nooit uit het oog: toen de spierballenrock van Van Halen begin jaren tachtig op een trucje begon te lijken, besloot hij synthesizers aan het geluid toe te voegen. Het resultaat was 1984, dankzij Jump, Panama en Hot For Teacher het grootste succes sinds het debuut en tevens de zwanenzang van David Lee Roth. Een jaar eerder had Eddie al een barrière gebroken door Michael Jacksons Beat It van een karakteristieke gitaarsolo te voorzien. Saillant detail: toen Eddie Van Halen in 1995 bij OOR’s Luistertest Dromen Zijn Bedrog voor de kiezen kreeg, kon hij zijn lach niet inhouden: ‘Haha, dansmuziek met een gitaar!’

Een paar maanden na die luistertest keerden Eddie en Alex Van Halen dus terug naar de grond van hun vroege jeugd. Het was een dag die legendarisch had moeten zijn, maar dat niet werd. Van Halens tweede incarnatie, met de sympathieke Sammy Hagar als nieuwe zanger, had in de voorliggende tien jaar z’n sound nog verder uitgediept (prijsnummer Right Now van de zoveelste succesplaat For Unlawful Carnal Knowledge uit 1991 werd zelfs helemaal door toetsen gedragen) maar liep ten tijde van Balance op z’n einde. Tijdens de tournee werd Eddie geplaagd door een heupblessure en zat Alex zelfs met een nekbrace achter z’n drumstel. In hometown Nijmegen (dat nota bene als Nijmegan op de tourshirts stond) moesten ze het podium na een uurtje overdragen aan Bon Jovi, wier fans dik in de meerderheid waren. Langdurige buien teisterden het Goffertpark en het geluid verwaaide dusdanig dat Van Halen niet eens in de Rozemarijnstraat te horen zal zijn geweest. Volgende keer beter, zag je Eddie denken. Volgende keer beter…

Dat die volgende keer er niet gekomen is, lag niet aan het instituut Van Halen zelf: na de eeuwwisseling volgden er diverse reünietours met zowel Hagar als Roth. Het was echter Eddie’s gezondheid die een terugkeer naar Nederland parten speelde. In 1999 kreeg hij een nieuwe heup, een jaar later werd tongkanker geconstateerd (wat Eddie zelf weet aan de plectrums die hij jarenlang in z’n mond stopte). Een stevige, decennialange drankverslaving werd in 2008 definitief bedwongen. Ten tijde van de laatste Amerikaanse tournee in 2015, met zoon Wolfgang Van Halen in de gelederen als bassist, leed Eddie al aan keelkanker, wat hem op dinsdag 6 oktober 2020 uiteindelijk de das om zou doen. 

Wolfgang maakte het nieuws bekend op Twitter, de reacties stroomden meteen binnen. ‘Heartbroken and speechless’, schreef Sammy Hagar. ‘What a long great trip it’s been’, mijmerde David Lee Roth bij een backstage foto – met hemzelf uiteraard prominent in beeld. ‘Our generations Mozart’, aldus Tom Morello. En Gene Simmons vatte het verhaal van Eddie Van Halen nog het best: ‘He was a superhero.’ De superheld uit de Rozemarijnstraat. Laat die plaquette bij nummer 59 maar komen.

Deel dit artikel

Meest gelezen artikelen

Wilco speelt lachend de tent leeg op Down The Rabbit Hole
Down The Rabbit Hole
wilco

Wilco speelt lachend de tent leeg op Down The Rabbit Hole

Waar is het feestje? Niet hier! Niet bij Wilco. Voor aanvang van het grootse en gretig gewilde nachtprogramma, doet Wilco ...
Queen groots en meeslepend in Ziggo Dome
concert

Queen groots en meeslepend in Ziggo Dome

Queen + Adam Lambert hadden in 2020 al met hun The Rhapsody tour in de Ziggo Dome moeten staan, maar ...
George Kooymans: 'Jullie zijn nog niet van me af'
interview
golden earring

George Kooymans: ‘Jullie zijn nog niet van me af’

‘Met George!’, klinkt het monter, aan de andere kant van de lijn. Slechts eenmaal ging de telefoon over en de ...

Eddie van Halen (1955-2020) (In Memoriam) | OOR