special

De 40 beste songs van Leonard Cohen

Thanks For The Dance, heet het postuum uitgebrachte album van Leonard Cohen. De laatste opnames van de zelfbenoemde ‘worker in song’. Hij werd 82 jaar oud en liet een uniek songbook na. In 48 jaar tijd maakte de Joodse bard uit Montréal slechts veertien studioalbums. Ze vormen een universum op zich – cryptisch, direct, sensueel, duister, profetisch, poëtisch en bezwerend. Kurt Cobain schreef al in 1993 in zijn Pennyroyal Tea: ‘Give me a Leonard Cohen afterworld, so I can sigh eternally.’ De Nobelprijs voor Literatuur had hij minstens zo verdiend als zijn generatiegenoot Bob Dylan, misschien wel meer. Leonard Cohen weten te waarderen betekent, ook nu hij niet meer fysiek onder ons is, een glimp van ‘s levens mysteries doorgronden. Zijn woorden kruipen in je hoofd, sluipen door je ziel. En door je relatie, als je die na beluistering van zijn werk nog mocht hebben. Cohens oeuvre raakt ‘iets hogers’, maar gaat vaak ook over hoe mannen zijn en hoe ze vrouwen zien. Of willen zien. Geen songwriter verwerkt zoveel lichamelijkheid in zijn songs. Om hem te eren: Leonard Cohen in veertig songs.

40. MASTER SONG

Voor hij in 1967 op 32-jarige leeftijd zijn eerste album uitbrengt, is Leonard Cohen dichter/schrijver. Eerst in zijn geboorteplaats Montréal, later vestigt hij zich van 1960 tot 1966 op het Griekse eiland Hydra, waar hij o.a. twee romans schrijft: The Favorite Game en Beautiful Losers. Master Song is een van de vele gedichten (in dit geval uit de bundel Parasites Of Heaven) die hij ombouwt tot ‘song’. Net als zijn roman Beautiful Losers uit 1966 gaat het nummer over een gecompliceerde driehoeksverhouding tussen twee mannen en een vrouw. Een van de mannen is de zanger, de andere is ‘the master’ van de vrouw. Algemeen wordt aangenomen dat Lou Reeds meesterwerk Berlin, waarbij de ménage à trois in werkelijkheid Lou, John Cale en Nico betrof, is gemodelleerd naar Leonard Cohens Beautiful Losers. 

39. DRESS REHEARSAL RAG 

Van Songs Of Love And Hate uit 1971, een plaat die vanwege zijn onheilspellende karakter niet best verkocht. Wie kwaad wil, vindt hier het cliché over Leonard Cohens vroege werk: music to slit your wrists to. Dress Rehearsal Rag zijn de mijmeringen van een man die op het punt staat zelfmoord te plegen. Hij overdenkt zijn voorbije geluk en ongeluk, zijn veroveringen en mislukkingen. Hij kijkt in de spiegel en voorziet een begrafenis. Zijn eigen.

38. TONIGHT WILL BE FINE 

Voor zijn tweede album, Songs From A Room (1969), gaat Cohen naar Nashville. Tijdens zijn studentenjaren op Montréals McGill University (waar jaren later Win Butler van Arcade Fire zou studeren) heeft hij in een countryband gezeten: The Buckskin Boys. Zijn liefde voor het genre is groot. Bovendien nam de door hem bewonderde Bob Dylan (hij noemt hem de Picasso van zijn scene) in Nashville eind jaren zestig de albums John Wesley Harding en Nashville Skyline op. De meeste van de songs zijn geschreven in Californië, maar de foto van Leonards muse, de Noorse Marianne Ihlsen, achter een typemachine in een kamer in Cohens huis op het Griekse eiland Hydra op de achterkant van de hoes suggereert iets heel anders. Dat is vreemd, want met Marianne is het dan al een jaar uit. Hij leeft inmiddels met een nieuwe liefde: Suzanne Elrod. Tonight Will Be Fine heeft een countryachtige ritmiek en straalt een voor Leonard groot gevoel van geluk in de liefde uit. Vertrouwen in de toekomst, het is iets zeldzaams in zijn oeuvre. De versie van dit nummer op Live Songs (1973) is opgenomen op het Isle Of Wight Festival van 1970 en klinkt – met banjo – nog countryachtiger. Maar ook cynischer. 

37. A SINGER MUST DIE 

Sommige zangers zijn technisch perfect, anderen moeten het hebben van hun ‘eigen stem’. Cohen bevindt zich aan deze kant van het spectrum. In A Singer Must Die van New Skin For The Old Ceremony uit 1974 wordt hij voor het gerecht gedaagd. Hij belijdt schuld: ‘I’m sorry for smudging the air with this song.’ Hij heeft ons niets te bieden behalve zijn persoonlijkheid, het enige dat hij kan is verleiden, ‘night after night’. Zelfspot is Leonard niet vreemd. Het thema van de zanger die per definitie faalt, zien we vervolmaakt in de nummer 1 uit deze Cohen Top 40. 

Lees alle inter­views, achter­grond­verhalen, album­recensies en columns van OOR nu ook op OOR.NL. Exclusief voor abonnees.

Deel dit artikel

Meest gelezen artikelen

Paul Dokter (ex-Serenes) overleden
nieuws
The Serenes

Paul Dokter (ex-Serenes) overleden

Er is een stukje Friese pophistorie heengegaan: vandaag werd bekend dat Paul Dokter, een van de twee zingende en songschrijvende ...
A New Day Now
album
Joe Bonamassa

A New Day Now

Joe Bonamassa debuteerde in 2000 veelbelovend met A New Day Yesterday. De toen 22-jarige New Yorker speelde uitstekend gitaar en ...
Dreamland
album
Glass Animals

Dreamland

Even werd Glass Animals bedreigd in zijn voortbestaan, toen drummer Joe Seaward twee jaar terug werd aangereden door een truck ...

De 40 beste songs van Leonard Cohen | OOR